Complete digitale vastgoeddossiers met alle (statische) informatie over gebouwen bestaan natuurlijk al! Maar inmiddels kunnen ook steeds meer systemen de dynamische sensorinformatie van een gebouw verwerken in vastgoeddossiers en visualiseren in modellen. Dit draagt enorm bij aan de beheersbaarheid van het binnenklimaat van gebouwen, mede dankzij signalering en aansturing van installaties. En hoe mooi zou het zijn als een gebouw ‘zelfsturend’ wordt? Ontwikkelingen op het gebied van Artificial Intelligence en digital twins komen eraan.

Digital twin

Een digital twin is de digitale versie van een echt gebouw. Omdat steeds meer gebouwen zijn voorzien van sensoren die data naar een digital twin sturen, kunnen vastgoedeigenaren veel realtime informatie over het gebouw uit die digital twin halen. Informatie over het leefklimaat in ruimten of over objecten in een gebouw. Denk aan het aantal uren een bepaalde lamp heeft gebrand of hoeveel verversingslucht door ventilatiekanalen in bepaalde ruimtes stroomt. Maar hoe ga je al die informatie verwerken en in samenhang brengen met statische informatie uit je ontwerpen, modellen en processen? Hoe moet je deze informatie borgen en opbergen?

Sensoren voor signalering leefklimaat

Laten we ventilatiesystemen als voorbeeld nemen. Die zijn nu veel in het nieuws in relatie tot de ventilatie van onder andere kantoren en scholen. Er is sprake van achterstanden op dit vlak. In nieuwbouwprojecten ontwerpt men een volledig automatisch ventilatiesysteem, echter in 90 procent van bestaande gebouwen is bij dit ontwerp een referentiewaarde de basis voor bijvoorbeeld het aansturen van de ventilatiesystemen. De meeste gebouwen hebben namelijk een verwarming- en klimaatsysteem dat is ontworpen en ingesteld volgens referentiewaarden zoals gesteld in het Programma van Eisen. Het systeem werkt dus niet vanuit actuele gemeten waarden zoals CO2 en temperatuur, maar uit statische vastgestelde waarden. Daardoor wordt er in ongewenste omstandigheden vaak (te) laat ingegrepen en wordt er soms te veel of dan weer te weinig geventileerd. Het systeem wordt immers niet goed afgestemd op de benodigde temperatuur en ventilatie. Daardoor ligt ook onnodig energieverbruik op de loer.

Niets doen is geen optie

Een nieuw klimaatsysteem aanschaffen bij nieuwbouw of een verouderd systeem vervangen bij renovatie is kostbaar en bovendien heeft een verbouwing een behoorlijke impact op een organisatie. Signaleringsystemen zijn tegenwoordig relatief voordelig en door de steeds slimmere innovaties nemen de signaleringsmogelijkheden toe. Je kunt dus nu al inzichtelijk maken of het CO2-gehalte te hoog is of binnenkort wordt en dat actie gewenst is. In het voorbeeld van ventileren, kan een systeem automatisch aansturen of de verwarming hoger of lager moet worden gezet.

What’s next? Predictive Digital Twin!

De innovatie van de digital twin gaat snel. In de nabije toekomst kun je niet alleen signaleren, maar kunnen installatiesystemen van gebouwen ook automatisch worden aangestuurd vanuit talloze sensoren. Die dragen zo bij aan een optimaal binnenklimaat. De ontwikkelingen gaan zelfs richting de Predictive Digital Twin waarin sensoren niet alleen aansturen, maar zelfs voorspellen wanneer het verstandig is om de verwarming te starten (er komt slecht weer aan), de luchtbehandeling te servicen (er is al x-aantal uren op maximaal vermogen lucht behandeld en de filters van filterkast x moeten binnen y dagen worden vervangen). Of; het is noodzakelijk om de verlichting in armaturen te vervangen in ruimtes x, y en z op verdieping 1, 5 en 7, omdat het maximale aantal branduren binnen 10 dagen wordt bereikt. Het systeem kan ook automatisch een werkorder sturen naar een monteur, die zijn werkzaamheden verricht en meldt als deze zijn uitgevoerd. Het systeem is dan bijgewerkt en een vastgoedeigenaar kan vanaf dat moment rekenen met en op de nieuwe parameters.

Nu denk je misschien: ja ja, dit is zeker allemaal toekomstmuziek. Tot op zekere hoogte. Er zijn al Proofs of Concept in verschillende gebouwen zoals bijvoorbeeld The Edge in Amsterdam. Slimme gebouwoplossingen zijn ideaal voor vastgoedbeheerders die duurzaamheid hoog in het vaandel hebben. Vergis je niet hoe dichtbij de toekomst is.